درباره کتاب تاملاتی بر فلسفه انتقادی در سیاست و حقوق بینالملل
خرید کتاب تاملاتی بر فلسفه انتقادی در سیاست و حقوق بینالملل اثر سید امیرحامد طالبیان، منتشرشده از سوی انتشارات مجد، انتخابی بنیادین برای دانشجویان دکتری حقوق بینالملل، پژوهشگران فلسفه حقوق و سیاست و داوطلبان آزمونهای عالی حقوقی است که بهدنبال فهم انتقادی ماهیت نظم بینالمللیاند. این کتاب حقوقی با رویکرد پسامارکسیستی و نوواقعگرایی حقوقی، گذار از مارکسیسم کلاسیک تا نقد معاصر حقوق موضوعه را تحلیل میکند.
این اثر با پیشگفتار دکتر ابراهیم بیگزاده، صرفاً شرح مکاتب فلسفی نیست؛ یک «تمهید مقدماتی برای تاریخ فلسفه حقوقی و سیاسی» است. مؤلف از آشوب مفهومی در حقوق بینالملل آغاز میکند و با روششناسی تعامل فرم و محتوا، نشان میدهد چرا خوانشهای کلاسیک مارکسیستی، لیبرالی و پوزیتیویستی در تبیین بحرانهایی مانند سوریه، اوکراین و ناکارآمدی مداخله بشردوستانه ناتواناند.
وجه تمایز اصلی کتاب، برساختن نظریه «نوواقعگرایی حقوقی» است؛ نظریهای که میان امر سیاسی و امر حقوقی دیالکتیک برقرار میکند و حقوق بینالملل را نه صرفاً مجموعهای از قواعد خشک، بلکه نظامی اجتماعی، ایدئولوژیک و در حال تحول میداند.
کتاب تاملاتی بر فلسفه انتقادی در سیاست و حقوق بینالملل برای چه کسانی مناسب است؟
دانشجویان مقطع دکتری و کارشناسی ارشد حقوق بینالملل و روابط بینالملل
دانشجویان و پژوهشگران فلسفه حقوق، علوم سیاسی و مطالعات انتقادی
داوطلبان آزمون قضاوت، وکالت و دکتری با گرایش نظریه و فلسفه حقوق بینالملل
استادان دانشگاه، وکلای بینالمللی و کارشناسان سیاست خارجی و سازمانهای بینالمللی
پژوهشگران حوزه حقوق بشر، امنیت بینالمللی، اقتصاد سیاسی بینالمللی و حقوق تجارت
چرا خرید این کتاب پیشنهاد میشود؟ (وجه تمایز اثر)
بسیاری از منابع موجود یا به قوانین موضوعه بسنده میکنند یا فلسفه حقوق را بهصورت انتزاعی و جدا از عمل آموزش میدهند. خرید کتاب تاملاتی بر فلسفه انتقادی در سیاست و حقوق بینالملل این خلأ را پر میکند؛ نویسنده مفاهیمی مانند سوژه حقوقی، دولت وستفالیایی، ضمانت اجرا و حکومت قانون را مستقیماً به پروندههای واقعی امنیت بینالمللی، دیوان کیفری بینالمللی و سازمان جهانی تجارت پیوند میزند.
دومین ارزش افزوده اثر، جامعیت انتقادی آن است. مؤلف هم با رقیبان ناهمدل (حقوق طبیعی، لیبرالیسم، پوزیتیویسم کلسنی و فرمالیسم) و هم با رقیبان همدل (پسامدرنیسم فوکو، دریدا و دلوز، مطالعات حقوقی انتقادی، رویکرد جهان سوم و TWAIL، مکتب حقوق و اقتصاد) مواجههای روشمند دارد و از دل آن، رویکرد پسامارکسیستی مستقل خود را صورتبندی میکند.
در نهایت، این کتاب حقوقی انتشارات مجد با ۶۹۰ صفحه تحلیل عمیق، پلی میان نظریه و عمل است؛ اگر میخواهید بدانید چرا حقوق بینالملل در بحرانهای بزرگ به صلح سرگردان میرسد و راه برونرفت نظری چیست، این اثر مرجع شماست.
سرفصلها و مباحث اصلی کتاب
فهرست کتاب در دو دفتر بزرگ و یک مقدمه تحلیلی سازمان یافته است:
مقدمه تحلیلی: از آشوب مفهومی تا صلح سرگردان
تبیین مسأله، فرضیههای پسامارکسیسم تا نوواقعگرایی، ضرورت پژوهش، نوآوری و روششناسی تعامل شکل و محتوا.
کتاب اول: خاستگاه فلسفی نقد مارکسیستی و پسامارکسیستی
فصل اول: پاشوکانیس و مارکسیسم کلاسیک، گذار از مفهوم دولت ملی، ایدئولوژی، ازخودبیگانگی و ماتریالیسم دیالکتیک در حقوق بینالملل
فصل دوم: نقد رویکردهای غیرانتقادی؛ حقوق طبیعی، لیبرالیسم و نئولیبرالیسم، پوزیتیویسم، فرمالیسم کلسن و مشروطهخواهی
فصل سوم: نقد رویکردهای انتقادی غیرمارکسیستی؛ هارت و تفکیک قواعد اولیه و ثانویه، مسئولیت بینالمللی، پسامدرنیسم، آنارشیسم و عملگرایی
فصل چهارم: روشهای شناخت حقوق بینالملل؛ روش رفتاری، نهادی، انتقادی، زبانشناختی و ساختارگرایانه و تحلیل نوواقعگرایی حقوقی
کتاب دوم: ریشههای فلسفی نقد در نظریه و عمل معاصر
فصل اول: جریانهای فکری معاصر؛ لنینیسم، نظریه چیمنی، رویکرد جهان سوم، چاینا میهویل، مطالعات حقوقی انتقادی و مکتب نیوهیون
فصل دوم: مواجهه فلسفه انتقادی با حقوق موضوعه؛ نقد حقوق بشر، امنیت بینالمللی با محوریت اشمیت، آگامبن و نگری، تحلیل بحران سوریه و جنگ روسیه و اوکراین، اقتصاد سیاسی، سازمان جهانی تجارت، بلاکچین و متاورس، حکومت قانون و نظریه سوژه حقوقی در آرای فوکو، دلوز و دریدا
نتیجهگیری تحلیلی
رهاوردهای روششناختی، آیندهپژوهی نظم جهانی و تبیین نوواقعگرایی حقوقی بهمثابه نظریهای ضد نقد.
مشخصات شناسنامهای اثر
کتاب تاملاتی بر فلسفه انتقادی در سیاست و حقوق بینالملل به قلم سید امیرحامد طالبیان در نوبت چاپ اول سال ۱۴۰۵ از سوی انتشارات مجد در ۶۹۰ صفحه و در قطع وزیری منتشر شده است. مشخصات کامل نشر از جمله شابک و سال انتشار در صفحه شناسنامه کتاب درج شده و نسخه چاپی با کیفیت صحافی مناسب جامعه دانشگاهی و کتابخانههای تخصصی حقوق عرضه میشود.
سوالات متداول درباره کتاب تاملاتی بر فلسفه انتقادی در سیاست و حقوق بینالملل
۱. نویسنده کتاب تاملاتی بر فلسفه انتقادی کیست و رویکرد اصلی او چیست؟
مؤلف کتاب سید امیرحامد طالبیان است. رویکرد اصلی او گذار از مارکسیسم کلاسیک به پسامارکسیسم و ارائه نظریه نوواقعگرایی حقوقی برای تحلیل انتقادی سیاست و حقوق بینالملل معاصر است.
۲. آیا این کتاب برای آمادگی آزمون دکتری حقوق بینالملل مناسب است؟
بله. خرید این کتاب حقوقی به داوطلبان دکتری، پژوهشگران و علاقهمندان به فلسفه حقوق کمک میکند تا بهصورت عمیق و تحلیلی به مکاتب انتقادی، پوزیتیویسم، لیبرالیسم و مطالعات جهان سوم مسلط شوند؛ مباحثی که در سرفصلهای نظری دکتری بسیار پرتکرار است.
۳. تفاوت این کتاب با سایر کتابهای فلسفه حقوق بینالملل انتشارات مجد چیست؟
این اثر برخلاف آثار تکمکتبی، تاریخ تحلیلی نقد از پاشوکانیس تا فوکو و دریدا را با تحلیل مصداقی بحرانهای واقعی مانند سوریه، اوکراین و سازمان جهانی تجارت ترکیب میکند و نظریهای جدید تحت عنوان نوواقعگرایی حقوقی ارائه میدهد.
سنجش امکان یا امتناع گذار از مارکسیسم در نظریههای انتقادی به حقوق بینالملل و در عمل، مسأله اصلی این تحقیق است. بررسی امکان طرح رویکرد پسا-مارکسیسم در نظریههای انتقادی در حقوق بینالملل همانند نظریههای متناظر جدید و معاصر در اقتصاد و سیاست و حرکت فراتر از مارکسیسم کلاسیک مسأله این تحقیق است؛ که با بررسی ریشههای نظریههای انتقادی در حقوق بینالملل در مواجهه با مارکسیسم کلاسیک میسر میشود. همچنین در نهایت در فرض پاسخ ایجابی به امکان گذار از مارکسیسم، ماهیت این گذار نیز تبیین میشود. در نهایت اینکه اگر خاستگاه نقد در حقوق بین الملل، مارکسیسم نیست، و اگر مارکسیسم صرفاً وجهی از نقد در نظریه حقوقی است، وجوه دیگری بر این نقد و عبور از وجه مارکسیستی نقد قابل بررسی است. بطور کلی لزوم و نیاز گذار از مارکسیسم نیز باید مورد بررسی قرار گیرد. این تحقیق با فرض عدم امکان گذار از مارکسیسم به پیش حرکت میکند. دغدغه نقد نظریههای انتقادی با فرضیه امتناع گذار از مارکسیسم، و با بررسی ریشههای نقد در نظم حقوقی بین المللی، مسیر حرکت این تحقیق است. لازم به ذکر است که ترسیم رویکرد مارکسیسم به حقوق بینالملل مسأله این تحقیق نیست؛ هرچند به نحوی اندک در تحقیق شرح داده خواهد شد، به جهت اینکه برای پاسخ به سوال اصلی، باید اندیشههای کلاسیک را مطالعه کرد. رهاوردهای روش شناسانه تحقیق در طرح حرکت از مارکسیسم به پسامارکسیسم در حقوق بین الملل، تقسیم بندی نظریههای انتقادی در حقوق بینالملل با نقد نقد انتقادی و حرکت از فلسفه به حقوق و حرکت رویکرد سلبی است و رهاوردهای تحلیلی و آینده محور تحقیق در امتناع پسامارکسیسم در حقوق بین الملل، حقوق بینالملل به مثابه نظمی حداقلی، فقدان وجود دستگاهی انتقادی در دکترین حقوق بین الملل، و بحث حقوق بینالملل به مثابه خطابه ایدئولوژیک و پدیده ای سیاسی به سمت حقوق فراملل است.
این تحقیق برگرفته از رساله دکتری نویسنده با عنوان خاستگاه نقد در حقوق بین الملل: گذار از مارکسیسم به راهنمایی دکتر ابراهیم بیگ زاده است که در شهریور ۱۴۰۲ در دانشکده حقوق دانشگاه شهیدبهشتی دفاع شد. مطالب تحقیق حاضر همچنین نوشتههای پراکنده نویسنده که پیش از دوره دکتری و پس از اتمام دفاع از رساله گردآوری شده بود را نیز در بر دارد. نویسنده بر خود واجب میداند که از زحمات بی دریغ استاد دکتر ابراهیم بیگ زاده که از سال ۱۳۹۱ و از دوره کارشناسی حقوق در دانشکده حقوق دانشگاه شهیدبهشتی افتخار شاگردی ایشان را داشته کمال تشکر و قدردانی را بعمل آورد. همچنین شایسته است که از زحمات دکتر سید محمد قاری سیدفاطمی (استاد دانشکده حقوق دانشگاه شهیدبهشتی) که استاد راهنمای نویسنده در دوره کارشناسی ارشد و استاد مشاور در دوره دکتری بوده اند قدردانی شود. در ادامه محقق بر خود لازم میدارد که از زحمات دکتر سید هادی محمودی و دکتر رضا نجف زاده (اساتید مشاور رساله دکتری) کمال سپاس را تقدیم دارد که ایشان همواره با دلسوزی قدم به قدم سعی در روشن نگه داشتن چراغ پر فروغ راه تحقیق بوده اند. تلفیق گفتارهای حقوق، علوم سیاسی و اجتماعی، فلسفه، ادبیات و روانکاوی همواره دغدغه محقق بوده است و در دهه اخیر که همواره در تلاطم و تکاپو میان کلاسهای دانشگاهی در رشتههای حقوق، علوم سیاسی، جامعه شناسی، فلسفه، روانکاوی، و ادبیات در دانشکدههای دانشگاههای تهران و بهشتی بوده است، سعی بر تداوم جستجوگری در این مسیر را وجهه راه خود قرار داده است. این نوشتار تمهیدی مقدماتی است و تاملاتی ابتدایی از شناختی انتقادی را به دست میدهد و در تلاش است که مقدمه ای برای شناخت تفصیلی تاریخ فلسفه سیاسی و حقوقی را فراهم کند. قطعاً کاستیهای فراوانی در پیش روی این نوشتار است که نویسنده بر خود لازم میداند از پژوهشگرانی که وقت گرانمایه خویش را برای مطالعه این اثر اختصاص میدهد استدعا دارد که دیدگاههای عالمانه و ارزشمند خویش را در اختیار نویسنده قرار دهند.