بزه دیدگی مهاجران

در قدیم بحث مهاجرت بسیار محدود و معمولاً با هدف فرار از اذیت و آزار حکومت­ها و حاکمان یا پیدا کردن موقعیت مناسب برای زندگی بود. مهاجرت در آن دوران بسیار سخت و غیرمعمول بوده و آمار قابل توجهی نداشت. امروزه این موضوع با اهداف و فلسفه جدیدی مانند توسعه تجارت بین­الملل، مراودات علمی و مطالعاتی و توسعه فرهنگ تنوع طلبی گسترش یافته و به شدت در حال توسعه است. توسعه وسایل حمل و نقل بین­المللی، وجود فضاهای مجازی و اینترنت که جهان را کوچک و مرزها را کم رنگ کرده و آشنایی ملت­ها را تسهیل کرده است و جنگ­ها و درگیری­های منطقه­ای باعث توسعه و سهولت امر مهاجرت شده است. با توسعه مهاجرت در عصر حاضر، رشته­های مرتبط با این موضوع به خصوص در قلمرو علوم انسانی مانند جامعه شناسی و روانشناسی مهاجرت، جغرافیای مهاجرت و حقوق مهاجرت و مهاجران نیز توسعه قابل توجهی یافته است. بعلاوه در قلمرو علوم جنایی مبحث بزه­کاری و بزه­دیدگی مهاجران در دو زمینۀ نقش مهاجران در وقوع جرایم و عوامل مؤثر در بزه دیدگی آنان و نیز حمایت از بزه­دیدگان مهاجر و راه­کارهای پیشگیری از بزه­دیدگی اولیه و ثانویه در قلمرو سیاست جنایی، مباحث مهمی را در کشورهای پیش­رو در مطالعات مربوط به مهاجرت تشکیل داده است.

سرمایه­ گذاری علمی و کاربردی در خصوص بزه­دیده­شناسی مهاجران برای کشورهایی که مهاجرپذیر بوده و یا با توسعه صنعت توریسم قصد جذب نخبگان علمی و سرمایه های انسانی و مادی را دارند، بسیار مهم بوده و کمکی به توسعه کشور است.

در قلمرو بزه­دیده­شناسی مهاجران؛ حمایت­های انسانی و حقوق بشری نیز ایجاب می­کند که به دلیل شرایط خاص بزه­دیدگان مهاجر از جمله فقدان آگاهی و تسلط به زبان و جهل به قوانین و فرهنگ کشور پذیرنده و حمایت از بزه­دیدگان نسبت به مجرمینی که آنان را آماج مناسبی برای ارتکاب جرایم مالی و غیرمالی می­بینند؛ مطالعات بیشتری صورت بگیرد و اعتبار بین­المللی کشور را در این زمینه نیز افزایش دهد. نگاه متفاوت پلیس و به طور کلی دستگاه عدالت کیفری و دستگاه­های اداری به مهاجران نیز مبحث مهمی در این مطالعات است. اهمیت این موضوعات باعث شده است تا سخن از بزه­دیده­شناسی مهاجران شود و کتاب حاضر نیز به خوبی تولد این رشته و مطالعات خاص آن را نشان می­دهد. کشور ایران نیز چه از جنبه مهاجرفرستی و چه مهاجرپذیری نیاز به مطالعات و توسعه ادبیات علوم جنایی در این قلمرو دارد. بدین توضیح که مهاجرت خانواده­ها و جوانان از کشور که خود بحثی مستقل در خصوص علل و عوامل و منافع و مضار آن را می­طلبد؛ دادن هشدارهای لازم جهت­ پیشگیری از بزه­دیدگی آنان و آشنایی با خطرات کشور مقصد را ضروری می­سازد. از طرف دیگر، کشور ما به دلیل مهاجرت اتباع کشورهای همسایه به خصوص افغانستان، عراق و ...، خود با بحث مهاجران و بزه­دیدگی آنان مواجه بوده و این­گونه مطالعات کاربردی می­تواند در حفظ حقوق مهاجران و پیشگیری­های اجتماعی و وضعی از بزه­دیدگی آنان مؤثر باشد. کتاب حاضر که شاید نخستین ترجمۀ خاصِ بزه­دیده­شناسی مهاجران باشد، قدم اول و کوچک را در این راه بزرگ و پر اهمیت برداشته است.