مسئولیت مدنی

مقدمه مؤلف 11
کلیات 13
مبحث اول: سیر تاریخى مفهوم مسئولیت مدنى 13
مبحث دوم: مفهوم مسئولیت مدنى 24
الف ـ مسئولیت مدنى و مسئولیت اخلاقى 24
ب ـ مسئولیت مدنى و مسئولیت کیفرى 24
مبحث سوم: محتواى مسئولیت مدنى 25
الف ـ تعریف مسئولیت عهدى و مسئولیت قهرى 25
ب ـ عرصه اجراى هر یک از این دو مسئولیت 26
مبحث چهارم: اهمیت مسئولیت مدنى 28
الف ـ اهمیت عملى 28
ب ـ اهمیت نظرى 29
مبحث پنجم: دو اصل ممکن مسئولیت مدنى 29
الف ـ بیان دو اصل خطا و خطر 29
ب ـ منشاء تاریخى این دو نظام مسئولیت 30
ج ـ ارزش متقابل تقصیر و خطر در فرضیه مسئولیت مدنى 31
1) جنبه اقتصادى 31
2) از نظر انصاف 31
3) مسائل فنى 32
د ـ فرضیه‌هاى تقصیر (خطا) و خطر به عنوان مبناى مسئولیت مدنى 34
1) نفوذ فرضیه خطر در قانونگذارى 34
2) نفوذ فرضیه خطر در رویه قضایى کشورها 35
فصل اوّل:انواع مختلف مسئولیت مدنى 37
بخش اول: مسئولیت ناشى از فعل شخصى 39
مبحث اول: مسئولیت ناشى از فعل شخصى از نظر حقوق عمومى مسئولیت 39
الف ـ عنصر مادى تقصیر 40
ب ـ عنصر معنوى یا روانى تقصیر 41
1) خطا یا تقصیر عمدى 41
2) تقصیر غیر عمدى یا تقصیر ناشى از بى‌احتیاطى یا تسامح 42
مبحث دوم: مسئولیت ناشى از حق شخصى در مورد افراط در اعمال حق 45
بخش دوم: مسئولیت ناشى از فعل دیگرى 47
مبحث اول: مسئولیت ناشى از فعل دیگرى به علت تقصیر 49
الف ـ محافظت افراد خطرناک 49
ب ـ مربیان 49
مبحث دوم: مسئولیت ناشى از فعل دیگرى به علت اماره تقصیر 50
الف ـ مسئولیت اولیا و اطفال در مقابل فعل این اطفال 51
1) افراد مسئول 51
2) شرایط مسئولیت 52
3) قدرت اماره 52
ب ـ مسئولیت استادکار از فعل شاگرد خود 53
1) اشخاص مسئول 53
2) شرایط مسئولیت 53
مبحث سوم: مسئول براى فعل دیگرى 54
الف ـ مسئولیت کارفرما در مقابل فعل گماشته 54
1) اشخاص مسئول 54
2) شرایط مسئولیت 56
3) دامنه مسئولیت 58
4) مبناى مسئولیت کارفرما 59
ب ـ مسئولیت عهدى در مقابل دیگرى 59
1) مسئولیت دولت و جمعیت‌هاى عمومى از فعل پاره‌اى از عاملان خود 61
2) مسئولیت اشخاص حقوقى، حقوق عمومى نسبت به فعل کارکنان خود که وسیله نقلیه را به کار مى‌برند 62
بخش سوم: مسئولیت ناشى از فعل اشیا 63
مبحث اول: اصل کلى مسئولیت ناشى از فعل اشیا 64
الف ـ ملاک‌هاى تشخیص مالک از محافظ 65
ب ـ اعمال این ملاک 66
مبحث دوم: شرایط مسئولیت 67
الف ـ شىء 67
ب ـ فعل شىء 68
ج ـ رابطه علیت میان فعل شىء و خسارت 68
مبحث سوم: نظام مسئولیت 69
مبحث چهارم: مسئولیتهاى استثنایى از فعل اشیا 70
الف ـ قاعده استثنایى قانون مدنى فرانسه 70
1) اشخاص مسئول 71
2) شرایط مسئولیت 71
3) نظام مسئولیت 71
ب ـ نظامهاى مسئولیت خاص 72

فصل دوّم: مسائل مشترک همه انواع مسئولیت مدنى 73
بخش اول: لزوم خسارت 75
مبحث اول: صور مختلف خسارت قابل ترمیم 75
الف ـ خسارت فردى 75
1) خسارت مادى 76
2) خسارت معنوى 76
3) خسارت مختلط 78
ب ـ خسارت جمعى 78
مبحث دوم: صفات خسارت قابل ترمیم 79
الف ـ خسارت باید مسلم باشد 79
ب ـ خسارت باید مستقیم باشد 79
ج ـ خسارت نباید ترمیم شده باشد 80
1) طرح مسئله 80
2) راه حل معقول 81
مبحث سوم: حد خسارت قابل ترمیم 82
بخش دوم: رابطه علیت میان فعل زیان‌آور و زیان 83
مبحث اول: علیت 84
الف ـ انتخاب عناصرى که مى‌توان آنها را علت خسارت دانست 84
1 ـ فرضیه‌هاى مطرح شده 84
2 ـ کثرت عمل 85
مبحث دوم: علت خارجى 87
الف ـ فعل بى نام یا قوه قهریه و وضع ناگهانى 87
1) تعریف 87
2) آثار قوه قهریه در مورد مسئولیت عهدى 88
ب ـ فعل شخص ثالث یا فعل زیان دیده 90
1) مسئولیت مدعى علیه مبتنى بر اثبات تقصیر است 90
2) مسئولیت مدعى علیه به موجب اماره مسئولیت است 91
ج ـ موردى که مسئولیت مدعى علیه و مسئولیت شخصى ثالث و مسئولیت زیان دیده به موجب اماره مسئولیت است 91
بخش سوم: دعواى ناشى از مسئولیت مدنى 92
مبحث اول: دعواى مسئولیت مدنى 93
الف ـ اصحاب دعوى 93
1) خواهان 93
2) خوانده 94
ب ـ اعمال دعوى 94
ج ـ محتواى الزام ترمیم خسارت 95
1) منشأ الزام ترمیم خسارت 95

2) انواع ترمیم خسارت 95
ترمیم جنسى 95
ترمیم معادل یا بدل 96
دامنه تعهد ترمیم 96
بخش چهارم: آینده مسئولیت مدنى 96

فصل سوّم:بحث تطبیقى مسئولیت مدنى 99
بخش اول: مسئولیت مدنى در قرآن 102
نکته دیه در قرآن با کیست؟
بخش دوم: مسئولیت از دیدگاه فقه 111
مبحث اول: طرح مسئله 111
مبحث دوم: انواع مسئولیت در فقه 120
الف ـ مسئولیت مبتنى بر تقصیر 120
ب ـ مسئولیت مبتنى بر فرضیه خطر 120
ج ـ مسئولیت مبتنى بر فعل اشیا 121
مبحث سوم: خسارت در فقه دو نوع است: یا مادى و یا معنوى 121
مبحث چهارم: سنجش خطا یا تقصیر در فقه 123
مبحث پنجم: تدارک خسارت در فقه 124
مبحث ششم: مسئولیت دولت در فقه 127
مبحث هفتم: فرمان مافوق و مسئولیت 132
بخش سوم: مسئولیت مدنى در قانون ایران 140
مبحث اول: مسئولیت قراردادى 140
مبحث دوم: الزامات بدون قرارداد 143
الف ـ ایفاى ناروا 143
ب ـ مصادیق ضمان قهرى در قانون مدنى
1) غصب 144
2) اتلاف 145
3) تسبیب 146
4) استیفاء 155

5) لقطه 162
مبحث سوم: قانون مسئولیت مدنى سال 1339 163
مبحث چهارم: قانون بیمه اجبارى مسئولیت مدنى دارندگان وسایل نقلیه موتورى زمینى در مقابل شخص ثالث (1347) 171
تکمله: بحث درباره درهم، دینار و دیه 175

ضمائم 181
قانون مسئولیت مدنى 181
قانون بیمه اجبارى مسئولیت مدنى دارندگان وسایل نقلیه موتورى زمینى در مقابل شخص ثالث 185
قانون اصلاح قانون بیمه اجبارى مسؤولیت مدنى دارندگان وسایل نقلیه موتورى زمینى در مقابل‌شخص ثالث 189

منابع 199
فارسى : 199
عربى : 199
فرانسه : 199
انگلیسى 200
آلمانى 200