هوش مصنوعی دیگر رؤیای دوردست نیست؛ بلکه واقعیتی است که آرام و پیوسته بر زندگی فردی و جمعی انسان تأثیر می‌گذارد و مرزهای آشنا را به تدریج بازتعریف می‌کند. هر روز، شواهدی جدید از این تحول پدیدار می‌شود؛ تحولی که هم نویدبخش پیشرفت است و هم چالشی جدی، زیرا پرسش‌هایی بنیادی را مطرح می‌سازد: آیا انسان همچنان کنترل سرنوشت خویش را در اختیار خواهد داشت یا در مواجهه با محصول فناورانه خود، به تدریج دچار محدودیت خواهد شد؟

در چنین بستر پیچیده و متغیر، قانون هوش مصنوعی اروپا که در سال ۲۰۲۴ به تصویب رسید، نمونه‌ای از تلاش حقوق برای همگام‌سازی با تحولات سریع فناوری است؛ تلاشی که هم ماهیتی پیشگیرانه و هم ماهیتی تنظیم‌کننده دارد. این قانون نخستین گام جدی است برای آنکه حقوق، با همه محدودیت‌های ذاتی خود، بتواند چارچوبی قانونی و محافظتی در برابر خطرات ناشناخته هوش مصنوعی فراهم کند. ترجمه این متن، چالشی ویژه بود؛ زیرا زبان قوانین، پیچیدگی‌های سیاست‌گذاری و ملاحظات فلسفی مرتبط با پاسداری از کرامت انسانی در هم تنیده شده‌اند. مواجهه با این قانون، بیش از آنکه صرفاً مطالعه یک متن حقوقی باشد، مشابه بررسی یک نظام پیچیده و چندلایه است که تحلیل و فهم آن نیازمند دقت و تامل مستمر است.

کتاب حاضر تلاشی است برای ارائه این قانون به مخاطب فارسی‌زبان به نحوی که علاوه بر انتقال محتوای حقوقی، ابعاد فلسفی و چالش‌های اجتماعی و انسانی آن نیز قابل درک باشد. هوش مصنوعی، در این معنا، بیش از هر چیز آینه‌ای است که هم آرزوها و هم دغدغه‌های بشری را بازتاب می‌دهد.در این مسیر، لازم می‌دانم از استادان، پژوهشگران و قضات فرهیخته کشور که با تلاش علمی و دلسوزانه خود، زمینه فهم و توسعه حقوق فناوری را فراهم کرده‌اند، قدردانی کنم. همچنین با احترام یاد می‌کنم از آثار علمی و الهام‌بخش دانشمندان برجسته جهانی، به‌ویژه پروفسور دیوید جی. گانکل و پروفسور مارک کوکلبرگ، که آثارشان نه تنها راهنمای این ترجمه بوده، بلکه مبنایی برای تحلیل مسائل حقوقی و اخلاقی هوش مصنوعی در سطح جهانی فراهم می‌کند.